ໃຈສັ່ນ ມືສັ່ນ ນ້ຳໜັກຫຼຸດທັງທີ່ກິນຫຼາຍ ຂີ້ຮ້ອນ ເຫື່ອອອກງ່າຍ ຫງຸດຫງິດງ່າຍ ນອນບໍ່ຫຼັບ · ອາການເຫຼົ່ານີ້ຫຼາຍຄົນຄິດວ່າເປັນຍ້ອນຄຽດ ຫຼື ພັກຜ່ອນໜ້ອຍ · ແຕ່ບາງຄັ້ງແມ່ນສັນຍານຂອງ ພາວະໄທຣອຍເປັນພິດ (Hyperthyroid) ທີ່ຕ່ອມໄທຣອຍຜະລິດຮໍໂມນຫຼາຍເກີນໄປ · ບົດຄວາມນີ້ເຈາະເລິກອາການ ສາເຫດ ການກວດ ແລະ ການເບິ່ງແຍງຕົນເອງຮ່ວມກັບການປິ່ນປົວຂອງແພດ
ໄວເກີນໄປ
ຂີ້ຮ້ອນ
ກັບແພດ
ໄທຣອຍເປັນພິດແມ່ນພາວະທີ່ຕ່ອມໄທຣອຍຜະລິດຮໍໂມນຫຼາຍເກີນໄປ ເຮັດໃຫ້ລະບົບເຜົາຜານຂອງຮ່າງກາຍເຮັດວຽກໄວເກີນປົກກະຕິ · ເປັນພາວະທີ່ກົງກັນຂ້າມກັບໄທຣອຍຕ່ຳ (ທີ່ຮໍໂມນໜ້ອຍເກີນ) · ຕ້ອງໄດ້ຮັບການວິນິດໄສ ແລະ ປິ່ນປົວໂດຍແພດ ເພາະຫາກປ່ອຍໄວ້ອາດກະທົບຫົວໃຈ ແລະ ຮ່າງກາຍ
1 ອາການໄທຣອຍເປັນພິດ — ສັງເກດແນວໃດ
- ໃຈສັ່ນ ຫົວໃຈເຕັ້ນໄວ — ອາການເດັ່ນທີ່ພົບເລື້ອຍ
- ນ້ຳໜັກຫຼຸດທັງທີ່ກິນເທົ່າເກົ່າ ຫຼື ຫຼາຍຂຶ້ນ — ຍ້ອນເຜົາຜານໄວ
- ມືສັ່ນ ເຫື່ອອອກງ່າຍ ຂີ້ຮ້ອນ
- ຫງຸດຫງິດງ່າຍ ກະວົນກະວາຍ ນອນບໍ່ຫຼັບ
- ອ່ອນເພຍ ກ້າມຊີ້ນອ່ອນແຮງ
- ຕາໂປ່ງ ຄໍໃຫຍ່ (ຄໍພອກ) ໃນບາງລາຍ
- ປະຈຳເດືອນຜິດປົກກະຕິ ໃນຜູ້ຍິງ
2 ສາເຫດຂອງໄທຣອຍເປັນພິດ
| ສາເຫດ | ລາຍລະອຽດ |
|---|---|
| ພະຍາດເກຣຟສ໌ (Graves’) | ພະຍາດພູມຕ້ານຕົນເອງທີ່ກະຕຸ້ນຕ່ອມໄທຣອຍ — ສາເຫດທີ່ພົບເລື້ອຍທີ່ສຸດ |
| ກ້ອນ/ປຸ່ມທີ່ຕ່ອມໄທຣອຍ | ຜະລິດຮໍໂມນເອງຫຼາຍເກີນ |
| ຕ່ອມໄທຣອຍອັກເສບ | ປ່ອຍຮໍໂມນອອກມາຫຼາຍຊົ່ວຄາວ |
| ໄດ້ຮັບໄອໂອດີນຫຼາຍເກີນ | ໃນບາງກໍລະນີ |
3 ການກວດ ແລະ ການປິ່ນປົວ — ຕ້ອງພົບແພດ
ກວດເລືອດຄ່າ TSH ແລະ ຮໍໂມນໄທຣອຍ (Free T3/T4) ເປັນວິທີຫຼັກ · ການປິ່ນປົວມີຫຼາຍທາງຕາມສາເຫດ ແລະ ຄວາມຮຸນແຮງ ເຊັ່ນ ຢາຕ້ານໄທຣອຍ ການກືນແຮ່ໄອໂອດີນລັງສີ ຫຼື ການຜ່າຕັດ ຊຶ່ງແພດຈະເປັນຜູ້ພິຈາລະນາ
⚠️ ສຳຄັນຫຼາຍ: ໄທຣອຍເປັນພິດຕ້ອງປິ່ນປົວກັບແພດ · ຫາກປ່ອຍໄວ້ອາດເກີດພາວະຫົວໃຈເຕັ້ນຜິດຈັງຫວະ ຫຼື ພາວະໄທຣອຍເປັນພິດຮຸນແຮງ (Thyroid storm) ທີ່ອັນຕະລາຍເຖິງຊີວິດ · ຜະລິດຕະພັນເສີມອາຫານບໍ່ສາມາດປິ່ນປົວໄດ້ ແລະ ຫ້າມຢຸດຢາເອງ
4 ເບິ່ງແຍງຕົນເອງແນວໃດ (ຮ່ວມກັບການປິ່ນປົວຂອງແພດ)
- ກິນຢາ ແລະ ພົບແພດຕາມນັດຢ່າງສະໝ່ຳສະເໝີ — ຕິດຕາມຄ່າເລືອດເພື່ອປັບການປິ່ນປົວ
- ລະວັງໄອໂອດີນຫຼາຍເກີນ — ເຊັ່ນ ອາຫານທະເລປະລິມານຫຼາຍ ສາຫຼ່າຍ ຕາມທີ່ແພດແນະນຳ
- ຫຼີກລ່ຽງຄາເຟອີນຫຼາຍເກີນ — ອາດກະຕຸ້ນໃຈສັ່ນ
- ພັກຜ່ອນໃຫ້ພຽງພໍ ຈັດການຄວາມຄຽດ — ຊ່ວຍຫຼຸດການກະຕຸ້ນອາການ
- ເບິ່ງແຍງສຸຂະພາບແບບອົງລວມ — ໂດຍສະເພາະກໍລະນີເກຣຟສ໌ທີ່ກ່ຽວກັບລະບົບພູມຄຸ້ມກັນ
💡 ການເບິ່ງແຍງແບບອົງລວມ: ກໍລະນີໄທຣອຍເປັນພິດຈາກພູມຕ້ານຕົນເອງ (ເກຣຟສ໌) ການເບິ່ງແຍງຄວາມສົມດຸນພູມຄຸ້ມກັນ ແລະ ສຸຂະພາບໂດຍລວມເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງການເບິ່ງແຍງຕົນເອງ · BLB U ເປັນຜະລິດຕະພັນເສີມອາຫານ 13 ສານສະກັດທີ່ເນັ້ນເບິ່ງແຍງພູມຄຸ້ມກັນແບບອົງລວມ ອາດໃຊ້ເປັນຕົວຊ່ວຍເສີມຄວບຄູ່ການປິ່ນປົວຂອງແພດ · ບໍ່ແມ່ນຢາ ບໍ່ທົດແທນຢາໄທຣອຍ ບໍ່ມີຜົນປິ່ນປົວພະຍາດ — ຄວນປຶກສາແພດກ່ອນໃຊ້ຮ່ວມກັບຢາປະຈຳ
5 ຄຳຖາມທີ່ພົບເລື້ອຍ (FAQ)
ໄທຣອຍເປັນພິດກັບໄທຣອຍຕ່ຳ ຕ່າງກັນແນວໃດ?
ກົງກັນຂ້າມ · ເປັນພິດ = ຮໍໂມນຫຼາຍເກີນ (ຈ່ອຍລົງ ໃຈສັ່ນ ຂີ້ຮ້ອນ) · ຕ່ຳ = ຮໍໂມນໜ້ອຍເກີນ (ຕຸ້ຍງ່າຍ ເໜື່ອຍ ໜາວງ່າຍ) · ຕ້ອງກວດເລືອດແຍກ
ໄທຣອຍເປັນພິດຫາຍຂາດບໍ?
ຂຶ້ນກັບສາເຫດ · ບາງກໍລະນີຄຸມໄດ້ດ້ວຍຢາ ບາງກໍລະນີປິ່ນປົວດ້ວຍການກືນແຮ່ ຫຼື ຜ່າຕັດ · ຕ້ອງຢູ່ໃນການເບິ່ງແຍງຂອງແພດ ແລະ ຕິດຕາມຕໍ່ເນື່ອງ
ອາຫານເສີມຊ່ວຍໄທຣອຍເປັນພິດໄດ້ບໍ?
ບໍ່ສາມາດປິ່ນປົວໄດ້ ແລະ ບໍ່ທົດແທນຢາ · ບາງຢ່າງ (ເຊັ່ນໄອໂອດີນສູງ) ອາດເຮັດໃຫ້ແຍ່ລົງ · ຄວນປຶກສາແພດກ່ອນເສີມຫຍັງ
ໃຈສັ່ນເລື້ອຍ ຕ້ອງກັງວົນບໍ?
ໃຈສັ່ນມີຫຼາຍສາເຫດ · ຫາກໃຈສັ່ນຮ່ວມກັບນ້ຳໜັກຫຼຸດ ມືສັ່ນ ຂີ້ຮ້ອນ ຄວນພົບແພດກວດໄທຣອຍ ແລະ ຫົວໃຈ · ຢ່າປ່ອຍໄວ້
ຄຽດເຮັດໃຫ້ໄທຣອຍເປັນພິດບໍ?
ຄວາມຄຽດອາດເປັນຕົວກະຕຸ້ນໃນບາງຄົນ ແຕ່ບໍ່ແມ່ນສາເຫດຫຼັກ · ສາເຫດສ່ວນຫຼາຍແມ່ນພະຍາດພູມຕ້ານຕົນເອງ ຫຼື ຄວາມຜິດປົກກະຕິຂອງຕ່ອມ
ເປັນໄທຣອຍເປັນພິດ ຖືພາໄດ້ບໍ?
ໄດ້ ແຕ່ຕ້ອງຢູ່ໃນການເບິ່ງແຍງຂອງແພດຢ່າງໃກ້ຊິດ ເພາະມີຜົນຕໍ່ການຖືພາ ຕ້ອງປັບການປິ່ນປົວ ແລະ ຕິດຕາມໃກ້ຊິດ
6 ຂໍ້ຄວນລະວັງ
- ໄທຣອຍເປັນພິດຕ້ອງປິ່ນປົວກັບແພດ ຫ້າມຢຸດຢາເອງ — ສ່ຽງພາວະແຊກຊ້ອນຮຸນແຮງ
- ໃຈສັ່ນຮຸນແຮງ ເຈັບໜ້າເອິກ ຫາຍໃຈລຳບາກ ຕ້ອງພົບແພດດ່ວນ
- ລະວັງໄອໂອດີນສູງ (ສາຫຼ່າຍ/ອາຫານເສີມບາງຊະນິດ) ອາດເຮັດໃຫ້ອາການແຍ່ລົງ — ປຶກສາແພດ
- ອາຫານເສີມບໍ່ແມ່ນຢາປິ່ນປົວໄທຣອຍ ເປັນພຽງຕົວຊ່ວຍເບິ່ງແຍງສຸຂະພາບແບບອົງລວມ
- ຜະລິດຕະພັນເສີມອາຫານບໍ່ແມ່ນຢາ ບໍ່ມີຜົນໃນການປ້ອງກັນ ບຳບັດ ຫຼື ປິ່ນປົວພະຍາດ
7 ສະຫຼຸບ
- ໄທຣອຍເປັນພິດ = ຮໍໂມນໄທຣອຍຫຼາຍເກີນ ເຮັດໃຫ້ເຜົາຜານໄວ
- ອາການເດັ່ນ — ໃຈສັ່ນ ນ້ຳໜັກຫຼຸດ ມືສັ່ນ ຂີ້ຮ້ອນ ຫງຸດຫງິດ ນອນບໍ່ຫຼັບ
- ກວດ TSH ຮູ້ໄດ້ · ຕ້ອງປິ່ນປົວກັບແພດ (ຢາ/ກືນແຮ່/ຜ່າຕັດ)
- ອາຫານເສີມເປັນຕົວຊ່ວຍເບິ່ງແຍງອົງລວມ ບໍ່ທົດແທນຢາ
ໄທຣອຍເປັນພິດເປັນພາວະທີ່ເບິ່ງແຍງໄດ້ເມື່ອວິນິດໄສຖືກ ແລະ ປິ່ນປົວຕໍ່ເນື່ອງ — ຢ່າມອງຂ້າມອາການໃຈສັ່ນ ແລະ ນ້ຳໜັກຫຼຸດຜິດປົກກະຕິ ແລະ ຢ່າປິ່ນປົວເອງ ການພົບແພດເພື່ອກວດເລືອດແມ່ນຈຸດເລີ່ມຕົ້ນທີ່ຖືກຕ້ອງ
ເອກະສານອ້າງອີງ
- American Thyroid Association — Hyperthyroidism (Overactive Thyroid).
- NIDDK — Hyperthyroidism (Overactive Thyroid).
- ຣາຊະວິທະຍາໄລອາຍຸລະແພດ — ແນວທາງເບິ່ງແຍງພາວະຕ່ອມໄທຣອຍເຮັດວຽກເກີນ.
- Ross DS, et al. ATA Guidelines for Diagnosis and Management of Hyperthyroidism. Thyroid.
💡 ກຳລັງຊອກຫາຕົວຊ່ວຍເບິ່ງແຍງບໍ? ອ່ານຕໍ່: ວິຕາມິນດີ ຍີ່ຫໍ້ໃດດີ — ເລືອກໃຫ້ຄຸ້ມ 👉